ဖူးငံုတို႔ေရ ေဆာင္းႏွင္း ေအးေအး ေလးေတြ ပ်ံ႕လြင့္စျပဳလာတဲ့ ရာသီဥတု ကို ေရာက္လာ ၿပီေနာ္။

သိပ္မေအး လွေတာ့တဲ့ ကာလေလး လို႔ဆို ရေပမဲ့ ကၽြန္မတို႔ ႏိုင္ငံရဲ႕ တခ်ဳိ႕ ေဒသေတြ မွာေတာ့ အေအးပို ေနတာမ်ဳိးေတြ ရိွေနၾက တယ္လို႔ ၾကားေန ရတယ္။ အဲဒီ ေဒသေတြမွာ ကၽြန္မတို႔ ဖူးငံုတို႔ရဲ႕ေသြးခ်င္း တိုင္းရင္းသား ေတြ ရိွေနၾ ကတယ္ေလ။ သူတို႔ေတြ ဘယ္လိုမ်ား အေအးဒဏ္ကို ကာကြယ္ၾက မလဲဆိုတာ ေတြးမိရင္ စိတ္ထဲမွာ အစိုင္အခဲ တစ္ခု ၀င္လာသလို  အဲဒီေသြး ခ်င္းေတြ အတြက္ တစ္ခုခု ဘာမ်ား လုပ္ေပးႏိုင္ မလဲလို႔ ေတြးေတာ စိတ္ေတြ ၀င္လာမိ ပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ ေျမာက္ဖ်ားက ေသြးခ်င္း တိုင္းရင္းသားေတြ အေအးဒဏ္ ကာကြယ္ဖို႔ ႏိုင္ငံ တစ္၀န္းက ေသြးခ်င္း ေတြက လွဴၾက၊ တန္းၾက၊ ေဖးမ ကူညီၾကတဲ့ သတင္းေတြ ၾကားရေတာ့ ဒါဟာ ေသြးက ေျပာတဲ့ ခ်စ္ခင္ ျခင္းနဲ႔ ေသြးထဲမွာ ရိွေနတဲ့ ျပည္ေထာင္စု ဖြားဆိုတဲ့ စိတ္ေတြ ကေန ေပါက္ဖြား လာတာ ျဖစ္မယ္လို႔ ကၽြန္မ ယူဆ မိတယ္။ ဒီယူဆ ခ်က္ကို ဖူးငံုတို႔ ဘယ္လိုမ်ား သံုးသပ္ ၾကမလဲ ရွင့္။ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ ဖူးငံုတို႔ရဲ႕ေသြးထဲ မွာလည္း ျပည္ေထာင္စု သားေသြးခ်င္း ညီအစ္ကိုခ်င္း ႐ိုင္းပင္းရ မယ္ဆိုတဲ့ စိတ္တစ္နည္း အားျဖင့္ ျပည္ေထာင္စု စိတ္ဓာတ္ ရိွေနလိမ့္ မယ္လို႔ ကၽြန္မ ယံုၾကည္ ပါတယ္။ ဘာလို႔လဲ ဆိုေတာ့ ဖူးငံုတို႔ ကလည္း ျပည္ေထာင္စုဖြား ေသြးခ်င္းမ်ား ျဖစ္ေန ၾကလို႔ပါပဲ။ ကဲ၊ နိဒါန္းပ်ဳိး ေနတာနဲ႔ ဒီတစ္လရဲ႕စကားသံ ေတြအေၾကာင္း ေျပာဖို႔ေနာက္ က်ေနရပါၿပီ။ ဖူးငံုတို႔ သိၾကတဲ့ အတိုင္းပါပဲ။ ဒီလဟာ ေဖေဖာ္၀ါရီလ ျဖစ္တဲ့ အတြက္ ျပည္ေထာင္စု ေန႔ဆိုတဲ့ ေန႔တစ္ေန႔က ရိွေနျပန္ တယ္ေလ။ ဒါေၾကာင့္ ဒီလမွာ ျပည္ေထာင္စု ေန႔နဲ ဆိုင္တဲ့ ျပည္ေထာင္စု စိတ္ဓာတ္ အေၾကာင္းပါတဲ့ အသံေလး ေတြကို စုစည္း ထားပါတယ္။ ျပည္ေထာင္စု ဆိုမွေတာ့ တိုင္းရင္း သားလည္း ပါၿပီေပါ့။ ဒီေတာ့ ျပည္ေထာင္စု စိတ္ဓာတ္နဲ႔ တိုင္းရင္းသား စိတ္ဓာတ္ ဘယ္လိုမ်ား ခ်ိန္သား ကိုက္မလဲ ဆိုတာကို ညိႇၾကည့္ ထားပါတယ္။ ဖူးငံု တို႔ ဖတ္႐ႈ ၾကပါဦးေနာ္။

ေမျမတ္မြန္(ရခိုင္တိုင္းရင္းသူ)
တိုင္းရင္းသားေတြ အားလံုး ျပည္ေထာင္စု စိတ္ဓာတ္ရိွ ဖို႔ဆိုရင္ အစိုးရ ဘက္ကလည္း တိုင္းရင္းသား အားလံုးကို တန္းတူ အခြင့္အေရး ေပးရမယ္။ဘယ္တိုင္းရင္းသား ကိုမွ ဘာအတြက္ ေၾကာင့္မွ အခြင့္အေရး ေပးမယ္ ဆိုတာ မ်ဳိး မျဖစ္ရဘူး။ အဲလိုမွ မဟုတ္ရင္ တိုင္ရင္းသား အခ်င္းခ်င္း ရန္တိုက္ ေပးသလို ျဖစ္ေန မွာေပါ့။ အဲဒီအခါမွာ တိုင္းရင္း သားေတြ စည္းလံုး ညီၫြတ္မႈ ပ်က္ျပား သြားႏိုင္တယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ အုပ္ခ်ဳပ္တဲ့ အစိုးရ ကလည္း တစ္ေျပးညီ တန္းတူ အုပ္ခ်ဳပ္သင့္တယ္။

တိုင္းရင္းသား ေတြအေနနဲ႔ ကေတာ့ စည္းစည္း လံုးလံုးနဲ႔ တစ္ေယာက္ ဒုကၡေရာက္ရင္ တစ္ေယာက္က ကူညီေပး ရမယ္။ ဒါဟာ ျပည္ေထာင္စု စိတ္ဓာတ္ ပဲ။ ငါ ရခိုင္ မို႔လို႔ ရခိုင္ တိုင္းရင္းသား ကိုပဲ အကူအညီ ေပးတာမ်ဳိး မဟုတ္ဘဲနဲ႔ အျခား ဘယ္ႏိုင္ငံကို ေရာက္ေရာက္ ကိုယ့္ႏိုင္ငံ ကလူ၊ ကိုယ့္ႏိုင္ငံသား အခ်င္း ခ်င္း ဆိုၿပီး အကူအညီ ေပးသင့္၊ ႐ိုင္းပင္း သင့္တယ္။ ဘာလို႔လဲ ဆိုေတာ့ ညီမတို႔ ငယ္ငယ္က သင္ခဲ့ရ သလိုပဲ ထင္းတစ္ေခ်ာင္း စီကို ခ်ဳိးလို႔ ရေပမဲ့ထင္း ေခ်ာင္းေတြ စုၿပီး စည္းထားတဲ့ ထင္းစည္းကို အလြယ္တကူ ခ်ဳိးလို႔ မရသလို ေပါ့။ ဒါကလည္း အေရးႀကီးတဲ့ အခ်က္ပဲ။ ႏြားကြဲရင္ က်ားကိုက္ ဆိုသလို လူမ်ဳိးစု တစ္မ်ဳိး စုခ်င္းက လမ္းေၾကာင္းတစ္ခုခ်င္း ခြဲထြက္မယ္ ဆိုရင္ တိုင္းျပည္ တစ္ခုလံုး၊ ျပည္ေထာင္စုႀကီး တစ္ခုလံုး ၿပိဳကြဲ သြားႏိုင္တယ္။ စည္းလုံးမႈရိွ ရိွနဲ႔ ေနမယ္ ဆိုရင္ ဘယ္သူမွ အႏၲရာယ္ လာမေပး ႏိုင္ဘူးေပါ့။

ကိုယ့္တိုင္းရင္းသား၊ ကိုယ့္ဘာသာကို ခ်စ္ခင္တာ ေကာင္းပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ တျခားသူ ေတြကိုေတာ့ မပုတ္ခတ္ သင့္ဘူး ေပါ့ေနာ္။ ကိုယ့္လူမ်ဳိးစု၊ ကိုယ့္ဘာသာ တိုးတက္ ေရးကိုလည္း လုပ္ရမယ္။ တျခား တိုင္းရင္းသားလူ မ်ဳိးစုေတြ ကိုလည္းကူညီ ႐ိုင္းပင္း သင့္တယ္လို႔ ညီမေတာ့ ယူဆတယ္။

ၿဖိဳးေခ်(ရခိုင္တိုင္းရင္းသား)
ျပည္ေထာင္စု ႏိုင္ငံ တကယ္ စစ္မွန္တယ္ဆို ရင္ ဒီျပည္ေထာင္စု ထဲမွာ ေနထိုင္ၾကတဲ့ ျပည္ ေထာင္စုဖြား တိုင္းရင္းသား ေတြအားလံုးဟာ တန္းတူ အခြင့္အေရး ရသင့္တယ္။ အျခားျပည္ ေထာင္စု ဆိုတဲ့ ႏိုင္ငံေတြမွာ အားလံုးဟာ ကိုယ္ပိုင္ လြတ္လပ္ခြင့္ ဆိုတာ ရိွတယ္ ေပါ့ေနာ္။ ျပည္ေထာင္ စုအစိုးရ ရိွတယ္။ ျပည္နယ္ အစိုးရ ေတြ ရိွတယ္။  ျပည္နယ္ အစိုးရမွာ လြတ္လပ္ခြင္႕ ရိွတယ္။ လြတ္ လပ္တဲ့ အေန အထားေတြ ရိွတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ႏိုင္ငံမွာက အဲဒါမ်ဳိး မရိွေသးဘူး။

ေနာက္တစ္ခုက ျပည္ေထာင္စု စိတ္ဓာတ္။ ျပည္ေထာင္စု ႏိုင္ငံသား တကယ္ စစ္မွန္ တယ္ဆို ရင္ ျပည္ေထာင္စု စိတ္ဓာတ္က တကယ္ေကာင္း ပါတယ္။ စည္းစည္း လံုးလံုးနဲ႔ ျပည္နယ္တစ္ခု မွာ တစ္ခုခု ျဖစ္ေနရင္ ေနာက္ျပည္နယ္ တစ္ခုက အကူအညီ ေပးတာတို႔ ရိွတာေပါ့။ အေမရိကန္မွာ ဆိုရင္ ၅၁ ျပည္နယ္နဲ႔ ဖြဲ႕စည္း ထားတယ္။ သူတို႔ မွာ တိုင္းရင္းသား လူမ်ဳိး ေပါင္းစံုပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ သူတို႔မွာ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံသား ဆိုရင္ အကုန္လံုးပါ ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ႏိုင္ငံမွာလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံ သားဆိုရင္ ခ်င္း၊ ဗမာ၊ မြန္ အကုန္လံုး ပါတယ္။ အဲဒီလို စိတ္မ်ဳိးပဲ တိုင္းရင္းသား အားလံုးကို ရိွေစ ခ်င္တယ္။ အကုန္လံုး တန္းတူ ျဖစ္ေစခ်င္တယ္။

တိုင္းရင္းသားေတြ အေနနဲ႔ စစ္မွန္တဲ့ ျပည္ ေထာင္စု ျဖစ္လာဖို႔ လူမ်ဳိးစြဲေတြ မထားသင့္ဘူး။ လူမ်ဳိးစြဲ ထားလို႔ မျဖစ္ဘူး။ ငါ့လူမ်ဳိးမွ ဆိုတာမ်ဳိး စိတ္မထား သင့္ဘူး။ ျမန္မာႏိုင္ငံ သားေတြ အားလံုးဟာ တန္းတူပါပဲ။ ဒီလို တိုင္းရင္းသား ေတြ လူမ်ဳိး စြဲမထား ဘဲနဲ႔ ရခိုင္က ကိစၥကိုလည္း ၀ိုင္း၀န္း ကူညီ။ ကခ်င္က ကိစၥကိုလည္း ၀ိုင္း၀န္း ကူညီၾကေတာ့ ပိုၿပီး ထိေရာက္တဲ့ ရလဒ္ေတြ ထြက္ ႏိုင္တာေပါ့။ ဘာလို႔လဲ ဆိုေတာ့ သီးျခားေနထိုင္ တဲ့ လြတ္လပ္တဲ့ ႏိုင္ငံေတြမွ မဟုတ္တာ။ ေနာက္ ၿပီး တစ္ျပည္ ေထာင္တည္း မဟုတ္ဘူးေလ။ ျပည္ေထာင္စု ဆိုေတာ့ လူတိုင္း ကူညီၾက၊ စည္း လံုးၾကေစခ်င္တယ္။ တိုင္းရင္းသား အခ်င္းခ်င္း၊ ႏိုင္ငံသား အခ်င္းခ်င္း စည္းလံုး ၾကေစ ခ်င္တယ္။

ပီတာလြယ္လူး(ခူမီး၊ ခ်င္း)
ျပည္ေထာင္စု ဆိုတာ တိုင္းရင္းသားေတြ ေပါင္းစုထား တာလို႔ ကၽြန္ေတာ္ ယူဆတယ္။ ျပည္ေထာင္စု ဆိုတဲ့ အဓိပၸာယ္က တကယ့္ကို အေရးႀကီးတယ္။ အခု ကၽြန္ေတာ္တို႔ ႏိုင္ငံက ျပည္ ေထာင္စု ဆိုေပမဲ့ အစစ္အမွန္ ျပည္ေထာင္ စုေတာ့ မဟုတ္ ေသးဘူး။ ျပည္ေထာင္စု ႏိုင္ငံေတြ ျဖစ္တဲ့ အေမရိ ကန္တို႔၊ ကေနဒါ တို႔ကို ေလ့လာ ၾကည့္ရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ႏိုင္ငံနဲ႔ အမ်ားႀကီး ကြာဟတယ္။ ဘယ္လို ကြာဟလဲ ဆိုေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ႏိုင္ငံမွာ ျပည္နယ္ အစိုးရ ေတြေတာ့ ရိွပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အဲဒီ ျပည္နယ္ အစိုးရမွာ လုပ္ပိုင္ခြင့္ မရိွေသးဘူး။ ဗဟို အစိုးရရဲ႕ အုပ္ခ်ဳပ္မႈ ေအာက္မွာပဲ ရိွေနေသး တယ္။ တကယ္တမ္း စစ္မွန္တဲ့ ျပည္ေထာင္စုျဖစ္ ခ်င္တယ္ ဆိုရင္ ျပည္နယ္ အစိုးရ ေတြကို လုပ္ပိုင္ ခြင့္ေပး ရမယ္။ ဒီျပည္နယ္နဲ႔ သက္ဆိုင္တဲ့ ဥပေဒ ေတြကို အဲဒီ ျပည္နယ္ထဲ မွာပဲ လႊတ္ေတာ္ လုပ္ၿပီး  တင္သြင္း ျပ႒ာန္း သင့္တယ္။ ဥပမာ ခ်င္းျပည္  နယ္မွာ မီးမ႐ိႈ႕ ရဆိုတဲ့ ဥပေဒက ဘယ္လိုမွ အသံုး မ၀င္ဘူး။ ဘာလို႔လဲ ဆိုေတာ့ ခ်င္းျပည္နယ္မွာ  က ေရႊ႕ေျပာင္း ေတာင္ယာ လုပ္ၾကတာေလ။ မီး႐ိႈ႕ မွ သူတို႔ရဲ႕ ၀မ္းစာ အဆင္ေျပမွာ။ ဒါကို ရန္ကုန္မွာ ျပ႒ာန္း ထားတဲ့ ဥပေဒ အတိုင္း မီးမ႐ိႈ႕ရ ဆိုေတာ့ ခ်င္းျပည္နယ္က လူေတြ ထမင္းငတ္ၿပီး ေသကုန္ မွာေပါ့။ အဲဒါေၾကာင့္ သူ႔ျပည္နယ္နဲ႔ သူလိုအပ္ တဲ့ ဥပေဒေတြ၊ မူေတြ သီးျခား ရိွသင့္တယ္။ ဗဟို အစိုးရ အေနနဲ႔ ကေတာ့ ဘ႑ာေရး၊ ႏိုင္ငံျခားဆက္ ဆံေရးနဲ႔ ကာကြယ္ေရး ေတြကိုပဲ ကိုင္တြယ္သင့္ တယ္။ က်န္တာ ကေတာ့ သူ႔ျပည္နယ္နဲ႔ သူခြင့္ျပဳ မယ္ဆိုရင္ စစ္မွန္တဲ့ ျပည္ေထာင္စု ျဖစ္လာမွာပါ။

တိုင္းရင္းသားေတြ အေနနဲ႔ကေတာ့ ကိုယ့္ တိုင္းရင္းသား၊ ကိုယ့္လူမ်ဳိး ဆိုတာ ရိွၾကပါတယ္။ ဒါကလည္း တိုင္းရင္းသား ေတြအေနနဲ႔ ဘိုးဘြား ေတြ လက္ထက္ ကတည္းက ထိန္းသိမ္း လာတဲ့ ယဥ္ေက်းမႈ၊ ဓေလ့ ထံုးစံေတြ မေပ်ာက္ကြယ္ရ ေအာင္လို႔ဆိုတဲ့ သေဘာပါ။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ တိုင္းရင္းသား ႐ိုးရာ ေတြကို ျမန္မာ ႏိုင္ငံမွာ အားလံုး သံုးရမယ္ လို႔ေျပာတာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒီဓေလ့ ေတြကို ျပဳစု ပ်ဳိးေထာင္း ၿပီးေတာ့ တန္ဖိုး ထားခ်င္ တာပါ။ အျခား တိုင္းရင္းသား ေတြ အေနနဲ႔ လည္း သူတို႔ရဲ႕ ႐ိုးရာ ဓေလ့ ေတြကို ထိန္းသိမ္း သင့္လို႔ ထိန္းသိမ္း ေနၾကတယ္ လို႔ပဲ ျမင္ပါတယ္။

ကဲ၊ ဖူးငံုတို႔ေရ ျပည္ေထာင္စု စိတ္ဓာတ္နဲ႔ တိုင္းရင္းသား စိတ္ဓာတ္ ဘယ္လိုမ်ား လိုက္ဖက္ ညီ စီးဆင္းမႈ ရိွမလဲ ဆိုတာကို ဖူးငံုတို႔ရဲ႕သူငယ္ခ်င္း ေတြကေတာ့ ေတြးေတာ ေပးသြား ၾကပါၿပီ။ သူတို႔ရဲ႕ ခံယူခ်က္ေတြ ကိုလည္း ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေျပာေပး သြားၾကၿပီ။ အဲဒီေတာ့ ဖူးငံုတို႔ ကိုယ္တိုင္က ဘယ္ လို အေတြးမ်ဳိး၊ ဘယ္လို စိတ္ဓာတ္မ်ဳိး၊ ဘယ္လို ခံယူခ်က္မ်ဳိး ေတြနဲ႔ ဘ၀ခရီး ဆက္ၾကမလဲ ဆိုတာ ကၽြန္မ သိခ်င္ လွပါတယ္။ ေသခ်ာတာ တစ္ခု ကေတာ့ ဖူးငံုတို႔၊ ကၽြန္မတို႔ အားလံုးက ျပည္ ေထာင္စု ဖြား တိုင္းရင္းသားေတြ မဟုတ္ပါ လား။ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ ဒီျပည္ေထာင္စု ႀကီးအတြင္းက အေကာင္း အဆိုးေတြ အားလံုးကို ဖူးငံုတို႔ ကၽြန္မတို႔ ျပည္ေထာင္စု ဖြား တိုင္းရင္း သားေတြ အားလံုး  တန္းတူ ရရိွဖို႔က ပိုၿပီး အေရး ပါတယ္လို႔ ကၽြန္မကေတာ့ ယူဆ ပါတယ္။ ဖူးငံုတို႔ ယူဆခ်က္နဲ႔ ထပ္တူညီ လိမ့္မယ္ လို႔လည္း ထင္ပါတယ္။ ဖူးငံု တို႔ေရ ေသြးစည္း ညီၫြတ္တဲ့ ျပည္ေထာင္စု ႀကီးျဖစ္ဖို႔ ေမွ်ာ္လင့္ရင္း ဒီတစ္လ အတြက္ ႏႈတ္ဆက္ လိုက္ပါတယ္။ အတန္းတင္ စာေမးပြဲႀကီး နီးေနၿပီ ျဖစ္တဲ့ ဖူးငုံတို႔ေတြ က်န္းမာ ၿပီး ဉာဏ္ရႊင္ ပါေစလို႔ ဆုေတာင္း ရင္းျဖင့္...။

တင္တင္ေအး
(Teen မဂၢဇင္း ေဖေဖာ္၀ါရီလ ၂၀၁၃)