သဒၵါလားကြယ္ မာယာမ်ားတယ္ (English Grammar)
လူဟာ ဘာသာ စကား တစ္ခု တတ္ရင္ တစ္ဘ၀စာ သိျမင္ ႏိုင္တယ္။ ႏွစ္ခု တတ္ရင္ ႏွစ္ဘ၀စာ။ အမ်ားႀကီး တတ္ရင္ေတာ့ ဘ၀ေပါင္း မ်ားစြာကို ၀င္စား ခံစား ႏိုင္တာေပါ့။ ကမာၻ ေပၚမွာ ဘာသာ စကားေပါင္း ေျခာက္ေထာင္ ေက်ာ္ရိွတယ္။

အဲဒီဘာသာ စကားေတြ ထဲမွာ ဒီေန႔ကမာၻမွာ အမ်ားဆံုး အသံုးျပဳ ေနတာ အဂၤလိပ္ ဆိုတာ လူတိုင္း သိပါတယ္။ ၿဗိတိသွ် နယ္ခ်ဲ႕ေတြဟာ ေနမ၀င္ အင္ပါယာ ျဖစ္ခဲ့လို႔  အဂၤလိပ္စာ ကမာၻမွာ ပ်ံ႕ႏွံခဲ့တယ္။ ျမန္မာျပည္ ကိုလည္း အလားတူ ေရာက္ရိွ လာခဲ့ပါတယ္။
လြမ္းစရာ အျဖစ္ ေျပာရရင္ ျမန္မာ့ သက္ဦးဆံပိုင္ ဘုရင္စနစ္မွာ မင္းည ီမင္းသား၊ သူေဌးသူႂကြယ္ သားသမီးေတြ ေလာက္သာ အ႒ာရသ ပညာရပ္ေတြ သင္ခြင့္ ရိွတာ။ တိုင္းသူျပည္သား လူအမ်ား ကေတာ့ မိဘ လက္ငုတ္ လက္ရင္း အသက္ေမြး ပညာ ေလာက္ကိုသာ လက္ဆင့္ကမ္း အေမြယူ ခဲ့ၾကရတယ္။ ေလာကဓတ္ သိပံၸ ပညာေတြနဲ႔ ေ၀းပါတယ္။ ကိုလိုနီ ေခတ္ေရာက္လာ ပါမွ ေခတ္ပညာနဲ႔ အဂၤလိပ္စာကို ထိေတြ႕ခြင့္ ရခဲ့ၾကတယ္။

လက္ရိွ မွာေတာ့ သင္ၾကားေရး ၾကားခံ (Medium of instruction) အျဖစ္  အဂၤလိပ္စာကို သူငယ္တန္း ကစၿပီး သင္ယူေန ရတယ္ေလ။ ဒါေပမဲ့ စနစ္ဖ်က္ ၊ မူပ်က္၊ လူပ်က္ေနတာမို႔ သင္ကား သင္၏။ မတတ္ဆို သလို ျဖစ္ခဲ့ရ ၿပီမဟုတ္လား။ ဒါေၾကာင့္ အျမန္ဆံုး တတ္ေျမာက္ ႏိုင္မယ့္ နည္းလမ္းေတြကို ရွာၾကံၿပီး တိုးတက္လာ ေအာင္ လုပ္ရေတာ့ မွာေပါ့။ ပထမဦးဆံုး ဘာသာစကား တစ္ခုကို ေလ့လာရာမွာ မလြဲမေသြ ျဖတ္သန္း ရမယ့္ အေျခခံ တံတိုင္းႀကီး သံုးခု ရိွပါတယ္။

၁။ ေ၀ါဟာရ(Vocabulary)
၂။ ၀ါက် ဖြဲ႕နည္း(Syntax)
၃။ သဒၵါစည္းမ်ဥ္း(Grammar)
ဒီသံုးမ်ဳိးထဲမွာ ေ၀ါဟာရ ကိစၥက တစ္သက္တာ ေလ့လာ သြားရမွာပါ။ ဆံုးတယ္လို႔ မရိွပါဘူး။ ထိေတြ႕ ရင္း တိုးပြား ေနမွာပါပဲ။ ၀ါက် ဖြဲ႔နည္းနဲ႔ သဒၵါ စည္းမ်ဥ္းေတြကေတာ့ အကန္႔အသတ္ နဲ႔မို႔ တစ္ႀကိမ္ တစ္ခါ ဆည္းပူး ႐ံုနဲ႔ တစ္သက္လံုး အသံုးခ် သြားႏိုင္ ပါတယ္။
ဖူးငံုေလး တို႔ေရ။ ဒီတစ္ေခါက္ေတာ့ အဂၤလိပ္ ၀ါက်ဖြဲ႕နည္း ေတြနဲ႔ သဒၵါ စည္းကမ္း ေတြကို ေ၀ါဟာရ ေမွာ္႐ံုေတာ ထဲမွာ သြားၿပီး ေလ့လာၾကည့္ ၾကမယ္ေနာ္။ ကဲ-အဂၤလိပ္၀ါက် တည္ေဆာက္ နည္း စီးေၾကာင္းျပ ဇယားေလး(English Syntax Flow Chart) နဲ႔စလိုက္ ရေအာင္-
ဘာသာစကား တစ္ခုခုကို ေလ့လာရာမွာ စိတ္ထဲမွာ စြဲစြဲျမဲျမဲ မွတ္ထား ရမွာက-
၀ါက်ဟာ ဘာသာ စကားတိုင္းရဲ႕ အဓိက ေသာ့ခ်က္ ျဖစ္တယ္။

Sentence is the key to every language ဆိုတာပါပဲ။
၀ါက် ျဖစ္လာဖို႔ အဆင့္ ငါးဆင့္ရိွတယ္။ အတိုေကာက္က AWPCS ပါ။ အရွည္ ကေတာ့ ဒီလို-
A   -    Alphabet    အကၡရာ
W -     Word        စကားလံုး
P   -      Phrase    စကားစု
C   -      Clause    ၀ါက်ခြဲ
S    -      Sentence    ၀ါက်
အေရး အဂၤလိပ္စာ(Written English)မွာ ပထမဆံုးနဲ႔ အေသးငယ္ဆံုး အဆင့္က Alphabet ေခၚ အကၡရာ ပါပဲ။ ၂၆ လံုးရိွတယ္။ အုပ္စု ႏွစ္စုခြဲရင္ သရ(Vowel) နဲ႔ဗ်ည္း(Consonant) ရတယ္။ သရကို ႏွစ္မ်ဳိး ထပ္ခြဲရင္ သရသ ံျပည့္ (Full Vowel) ျဖစ္တဲ့ a,e,i,o,u နဲ႔ သရ၀က္(Semi-Vowel)ျဖစ္တဲ့ ပယတ ေတြရပါတယ္။ ဗ်ည္းေတြ ကေတာ့ b,c,d,f,g,h,j,k,l,m,n,p,q,r,s,t,v,w,x,y,z ဆိုၿပီး ၂၁ ခုရိွတယ္။ အကၡရာ အဆင့္မွာ အဓိပၸာယ္ မရိွေသးပါဘူး။ ဒုတိယ အဆင ့္ျဖစ္တဲ့ စကားလံုး(Word) ေတြက သရနဲ႔ ဗ်ည္းေပါင္းစပ္ၿပီး ျဖစ္ေပၚ လာပါတယ္။ ဘာသာ စကားရဲ႕ အဓိပၸာယ္ သက္၀င္မႈက စကားလံုးက စပါတယ္။ စကား တစ္လံုးမွာ ဂုဏ္အဂၤါ ေလးမ်ဳိးရိွတယ္။

၁။    စာလံုးေပါင္း (Spelling)
၂။    အသံထြက္ (Sound)
၃။    အဓိပၸာယ္ (Sense)
၄။    အမ်ဳိးအစား ၀ါစဂၤ (Speech) တို႔ျဖစ္ပါတယ္။
အခု အခ်ိန္ အထိ အဂၤလိပ္ စကားလံုး ေ၀ါဟာရ ေပါင္း တစ္သန္းေက်ာ္သြား ပါၿပီ။ ဒါေပမဲ့ စကားလံုး အမ်ဳိးအစား(Word Class) ခြဲရင္ ရွစ္မ်ဳိးပဲ ရပါတယ္။  သူတို႔ကို ႏွစ္စုခြဲရင္-
၁။    ခိုင္မာ တိက်/အဓိက စကားလံုး
(Content or Major Word)နဲ႔
၂။    ဖြဲ႕စည္းမႈ/သာမည စကားလံုး
(Struture/ Minor Word) တို႔ရပါတယ္။ အဓိက စကားလံုး ေတြက နာမ္ (Noun)၊ ႀကိယာ(Verb)၊ နာမ ၀ိေသသန(Adjective) နဲ႔ ႀကိယာ ၀ိေသသန (Adverb) တို႔ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအဓိက စကားလံုးေတြ အနက္ အဓိပၸာယ္ ပုိၿပီး က်ယ္၀န္း လာေအာင္ ဖြဲ႕စည္း ေပးတဲ့ သာမည စကားလံုးေတြ ကေတာ့ နာမ္စား (Pronoun)၊ ၀ိဘတ္ (Preposition)၊ စကားဆက္(Conjunction)နဲ႔ အာေမဋိတ္ (Interjection)ေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

အဲ၊ ထူးျခားတာက အဓိပၸာယ္ မရိွပါဘူး ဆိုတဲ့ အကၡရာ ၂၆ လံုးထဲမွာ စကားလံုး အျဖစ္ သံုးလိုက္လို႔ အနက္ရိွလာတဲ့ အကၡရာ သံုးလံုး ရိွတယ္။ အဲဒါက နာမ ၀ိေသသန အျဖစ္သံုးတဲ့ A/a ။ သူ႔ကို Indefinite Article လို႔လည္း ေခၚေသးတယ္။ ေနာက္တစ္ခုက ၀ါက်ရဲ႕ေရွ႕ဆံုးမွာပဲ ေနေန၊ အတြင္းမွာပဲ သံုးသံုး၊ ေထာင္လႊား မာနႀကီးတဲ့ “ငါ”ဆိုတဲ့ I, သူ႔ကို နာမ္စား အျဖစ္သံုးတယ္။ ေနာက္တစ္ခု ကေတာ့ အာေမဋိတ္ အျဖစ္သံုးတဲ့ ‘O’ ပါ။ ကဗ်ာအလကၤာ (Verse)ေတြ မွာသံုးတယ္။ စကားေျပ(Phrase) မွာေတာ့ ‘Oh’ လို႔ ေရးတယ္ေလ။
တတိယ အဆင့္ ဖြဲ႕စည္းမႈ ကေတာ့ စကားစု(Phrase) တဲ့။ ပိုၿပီး အနက္ က်ယ္လာတယ္။ သူ႔ကို ေလးမ်ဳိးခြဲ တယ္။ နာမ္စကားစု(Noun Phrase) ၊ ႀကိယာ စကားစု(Verb Phrase) ၊ နာမ ၀ိေသသန စကားစု (Adjective Phrase) နဲ႔ ႀကိယာ ၀ိေသသန စကားစု(Adverb Phrase) တို႔ျဖစ္ပါတယ္။ ေခတ္သစ္ အဂၤလိပ္စာ ေလ့လာ နည္းမွာ အသံုး၀င္တဲ့ စကားစုေတြ မ်ားမ်ား သိေလေကာင္း ေလပါတဲ့။

စတုတၳ အဆင့္ ကေတာ့ ၀ါက်ခြဲ(Clause) ။
႐ံုးခ်ဳပ္ ရိွရင္ ႐ံုးခြဲ ရိွသလို အဓိပၸာယ္ ပိုမို က်ယ္၀န္း လာေစပါတယ္။ ၀ါက်ခြဲ သံုးမ်ဳိး ရိွတယ္။ နာမ္၀ါက်ခြဲ (Noun Clause), နာမ ၀ိေသသန ၀ါက်ခြဲ (Adjective Clause) နဲ႔ ႀကိယာ ၀ိေသသန၀ါက် ခြဲ(Adverb Clause) ေတြေပါ့။ ၀ါက်ခြဲ ေတြကို ဖြဲ႕တတ္ရင္ ၀ါက်ရွည္ေတြ လုပ္ႏိုင္ပါတယ္။
၀ါက် တည္ေဆာက္ ရာမွာ ေနာက္ဆံုး အဆင့္ကေတာ့ ၀ါက်(Sentence)ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အေတြးအေခၚ(Idea)၊ အေတြ႕အၾကံဳ (Experience)  နဲ႔ ခံစားခ်က္(Feeling)ေတြကို ၀ါက် တစ္ေၾကာင္း သယ္ေဆာင္ ေပးႏိုင္ပါတယ္။ ၀ါက် ဆိုတာ အဓိပၸာယ္ သယ္ယူ ပို႔ေဆာင္ေရး ယာဥ္ (Vehicle)ပဲေပါ့။ ၀ါက်ေတြကို အဓိပၸာယ္ ေဖာ္ျပပံု (Description)နဲ႔ ဖြဲ႔စည္းပံု(Structure)အရ ႏွစ္မ်ဳိး သတ္မွတ္ ႏိုင္ပါတယ္။

အဓိပၸာယ္ ေဖာ္ျပပံု အရ ခြဲမယ္ ဆိုရင္
၁။    ႐ိုး႐ိုး ေဖာ္ျပ၀ါက် (Statement Sentence)
၂။    အေမး ၀ါက်ေပါင္း (Question Sentence)
၃။    အမိန္႔ေပး/ေတာင္းပန္ ၀ါက် (Order or Request Sentence)
၄။    အာေမဋိတ္ ၀ါက် (Exclamatory Sentence) ေတြ ရပါတယ္။
ဖြဲ႕စည္းပံု အရ ခြဲရင္ေတာ့-
၁။    ၀ါက်႐ိုး (Statement Sentence)
၂။    ၀ါက်ေပါင္း (Compound Sentence)
၃။    ၀ါက်ေႏွာ (Complex Sentence)
၄။    ၀ါက်ပဲ့ (Elliptical Sentence) ေတြ ရပါတယ္။ တစ္မ်ဳိးခ်င္းကို ေလ့လာ ၾကည့္ပါဦး။
၀ါက်႐ိုး ဆိုတာ ကတၱား တစ္ခုနဲ႔ႀကိယာ  တစ္ခုနဲ႔ အဓိက ဖြဲ႕စည္း ထားပါတယ္။
Subject + Verb = ect.
Birds Fly in the sky
ငွက္ေတြ ေကာင္းကင္မွာ ပ်ံသန္း ၾကတယ္။

၀ါက်ေႏွာ ဆိုတာ အဓိက ၀ါက်ခြဲ (Main Clause)ႏွစ္ခု ဒါမွမဟုတ္ အမ်ားကို တန္းတူျဖစ္ စကားဆက္(Co-Ordinating Conjuction) နဲ႔ ခ်ိတ္ဆက္ ရတယ္။ တစ္နည္း အားျဖင့္ ၀ါက်႐ိုး ႏွစ္ေၾကာင္းကို ဆက္ေပးရ တာပါ။ ျပန္ခြဲလို႔လည္း လြယ္ပါတယ္။

Simple Sen    Co-ord Conj Simple Sen.
S+V etc.                        S+V etc.
Main Clause         Main Clause

She is rich but she is stingy
သူမက ခ်မ္းသာတယ္။ ဒါေပမဲ့ ကပ္ေစး နည္းတယ္။
၀ါက်ေပါင္း ကေတာ့ အဓိက ၀ါက်ခြဲ (Main Clause) တစ္ခုနဲ႔ မွီခို ၀ါက်ခြဲ (Sub Clause) တစ္ခု၊ ဒါမွမဟုတ္ အမ်ားကို လက္ေအာက္ခံ အျဖစ္ စကားဆက္ (Subordinating Conjuction)နဲ႔ ခ်ိတ္ ဆက္ ေပးတာပါပဲ။ အျပန္အလွန္ မီွခို ေနလို႔ ခြဲလို႔ မရပါဘူး။

Simple Sen    Sub-ord ConJ    Simple Sen.
S+V ect.         because        S+V etc.
when
Main Clause          if              Sub-clause

She is stingy although she is rich.
သူမက ခ်မ္းသာေပမဲ့ ကပ္ေစးနည္းတယ္။
၀ါက်ပဲ့ ဆိုတာကေတာ့ ျမန္မာ စာသင္သား ပရိသတ္နဲ႔ အေခၚ အေ၀ၚပိုင္းမွာ သိပ္ရင္းႏွီးမႈ မရိွပါဘူး။ သူက ၿပီးျပည့္စံုတဲ့ ၀ါက် (Complete Sentence) ျဖစ္မလာပဲ။ ၀ါက် အနက္ကို ေပးတဲ့ ၀ါက်ခြဲ (Clause)၊ စကားစု(Phrase) နဲ႔ စကား လံုး(Word)ေတြပါ။ တစ္ပိုင္းတစ္စ အေနအထား မွာပဲ ရိွပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ၀ါက်ပဲ့လို႔ ေခၚတာပါ။
ဒီေလာက္ အထိ ၀ါက်မ်ဳိးစံု လုပ္တတ္ရင္ ၀ါက်ဖြဲ႕စည္း တည္ေဆာက္မႈ ဆိုင္ရာ အေရးအသား ပိုင္း(Structural Writing) ကိုနားလည္ ၿပီေပါ့။ ၿပီးေတာ့မွ တစ္ဆင့္ တက္ၿပီး သီကံုး ေရးဖြဲ႔မႈ ဆိုင္ရာ အေရး အသားပိုင္း(Compositional Writing) ကို ေလ့က်င့္ သြားရပါတယ္။ ဒီႏွစ္ပိုင္း လံုးကို ေကာင္းမြန္ မွန္ကန္စြာ ေရးသားႏိုင္ဖို႔ အေျခခံ လိုက္နာရမယ့္ သဒၵါ စည္းမ်ဥ္း စည္းကမ္းေတြ ရိွပါေသးတယ္။ ၾကည့္လွည့္ပါဦး-

၀ါက်ထဲက ကတၱားနဲ႔ ႀကိယာ သေဘာ တူညီ ၫြတ္ဖို႔-
Agreement of Subject and its Verb.
နာမ္ေတြနဲ႔ မွန္မွန္ကန္ကန္ တြဲဖက္ သံုးဖို႔-
Uses of Articles
ႀကိယာ ပံုေျပာင္း တာေတြ မွန္ကန္ဖို႔-
Verb Forms
ကာလနဲ႔ စိတ္ထားေတြ ျပႏိုင္ဖို႔-
Tenses of Verbs
စကားလံုးေတြ ဖြဲ႕စည္းတတ္ဖို႔-
Formation of Words
ႏိႈင္းယွဥ္ တာေတြ နားလည္ဖို႔-
Comparison of Adjectives and Adverbs
နာမ္ေတြကို အမ်ားကိန္းလုပ္တတ္ဖို႔-
Making Phural Nouns
ႀကိယာေတြကို တစ္ခုကိန္း ေျပာင္းတတ္ဖို႔-
Making Singular Verbs
နာမ္ၫႊန္း ပုဒ္ေတြ ေသခ်ာ သံုးႏိုင္ဖို႔-
Different Kinds of Determiners
နာမ္စားေတြ တိတိက်က် ေရြးခ်ယ္ ႏိုင္ဖို႔-
Pronouns and their forms
ပုဒ္ျဖတ္ ပုဒ္မေတြ မွန္ကန္ ေစဖို႔-
Punctuations
စတာေတြကို ႀကိဳတင္ ေလ့လာမွတ္သား ထားဖို႔ မလိုေပ ဘူးလား။ ဒါမွသာ Good English ျဖစ္လာမယ္ေလ။
ဖူးငံုေလး တို႔ေရ၊ အခုေလာက္ ေလ့လာ မိရင္ သဒၵါ မွန္မွန္နဲ႔ ၀ါက်မ်ဳိးစံု သံုးၿပီး သီကံုးေရး ဖြဲ႕မႈ (Composition) ေတြ ေရးႏိုင္ ေျပာႏိုင္ ၿပီေပါ့။ ေနာက္ဆံုး မွာတမ္းေလး ကေတာ့“သဒၵါမတတ္၊ စာမတတ္”ဆိုတာ အဓိပၸာယ္မဲ့ ေျပာထားတာ မဟုတ္ဘူးေနာ္။ Grammer, Which can govern even king’s ဆိုတဲ့ အဆို အမိန္႔အရ သဒၵါဆိုတာ ဘုရင္ ဧကရာဇ္ေတြ ကိုေတာင္ စိုးမိုးခ်ဳပ္ ကိုင္ထားပါသတဲ့။

အ႐ူး တစ္ေယာက္ရဲ႕ စကားနဲ႔ ေျပာရရင္ “ဘုရားရွင္ေတာင္ ေသရတာ၊ မင္းက ဘာမို႔လဲ”။ မူလ ဌာေန အဂၤလိပ္ စကားေျပာ လူမ်ဳိးေတြေတာင္ သူတို႔ရဲ႕ သဒၵါ ဥပေဒသ ေတြကို ေလးေလးစားစား လိုက္နာ ၾကရတာ ပါပဲ။ ေစ်းဆစ္ မေနပါနဲ႔။ ေရွာင္ဖယ္ဖယ္ လုပ္မေနပါနဲ႔။ သူစိမ္းျပင္ျပင္ မေနပါနဲ႔။ ေတြေ၀ မေနပါနဲ႔။ ေဘးေျပာတာေတြ ယံုမေန ပါနဲ႔။ တည့္တည့္ တိုးလိုက္ပါ။ ေျပးေတြ႕ လိုက္ပါ။ တစ္ႀကိမ္ တစ္ခါေလာက္ အျပတ္ သင္ယူ လိုက္ပါ။ ဧကန္မုခ် အက်ဳိးေပးမွာ အမွန္ ပါပဲ။

ဆယ္ေက်ာ္သက္ ထက္ျမတ္ပါေစ
ဦးေအးခ်စ္EEAC
(Teen မဂၢဇင္း ဒီဇင္ဘာလ ၂၀၁၂)